zondag 22 november 2026

Het Mirakel van Mariendaal, ofwel hoe PMC 1 een 0-3 achterstand wegwerkte

Tegen PSV/DoDo uit Putten en Harderwijk is het lastig om je voor te bereiden, omdat hun bordopstelling iedere keer weer anders is. Tactische opstellingen kun je het niet noemen, want er zit geen herkenbare tactiek achter de bordvolgorde. Waarschijnlijk wordt die met dobbelstenen bepaald, maar gevolg is wel dat de tegenstander zich moeilijk kan voorbereiden.
Dat kunnen wij ook, dachten wij, dus in de wedstrijd tegen PSV/DoDo zat iedereen achter een ander bord dan gewoonlijk. Of het werkte valt moeilijk te bewijzen, maar voor het eerst in de KNSB-competitie scoorden we beter dan onze ratings voorspelden. Tegen de iets sterkere Veluwse club werd het 5-3.

Dat zag er halverwege de wedstrijd heel anders uit. John had aan bord 1 de sterkste tegenspeler getroffen met Kevin van Brummelen (2146). Het leek John een goed idee om het centrum, dat in handen was van zijn tegenstander, aan te vallen, maar dat werd beantwoord door een koningsaanval. John wist de deur nog even dicht te houden en wat stukken te ruilen, maar toen zijn tegenstander de deur forceerde met een torenoffer, was het snel gedaan.
Luuk had misschien verwacht dat hij het gemakkelijker zou krijgen aan bord 4, maar dat pakte anders uit. Zijn tegenstander Remy Sennema was goed thuis in de openingsvariant die op het bord kwam en in het middenspel offerde hij een kwaliteit in ruil voor aanvalskansen. Een pion rukte op naar veld f3 en ineens moest Luuk constateren dat hij mat op g2 niet meer kon vermijden. Toen vervolgens ook Wim in de problemen kwam, leek zich weer een rampzalig wedstrijdverloop te ontvouwen. Wim had zijn loper laten dichtmetselen achter zijn eigen pionnen, won wel een pion op e5, maar zijn positie was dusdanig verzwakt dat hij de witte aanval niet overleefde. Maar de vijf resterende spelers rechtten hun rug en zouden geen halve punt meer weggeven.
De held van de dag was Michel, die nog maar net was hersteld van een medische ingreep. Tegen zijn 250 ratingpunten sterkere tegenstander Ewoud ‘t Jong (2123) ging hij er met wit stevig tegenaan op de damevleugel. Dat leek verkeerd af te lopen, want toen de rook optrok was het zwart die de damevleugel domineerde. Ewoud verzuimde echter te profiteren en na een paar te voorzichtige zetten waren de bordjes verhangen. Michel kreeg twee verbonden vrijpionnen die uiteindelijk dodelijk bleken voor zwart. In de volgende stelling deelt Michel de doodklap uit met 35.Tb1.

Foto bij artikel

Niet minder heroïsch was de overwinning van Toon op zijn eveneens veel sterkere tegenstander Rogier Dijk. Toon was goed uit de opening gekomen, maar speelde de koningsaanval iets te langzaam waardoor hij verloren kwam te staan. Maar zoals bekend moet je Toon twee keer verslaan om het punt binnen te halen. In zijn jacht op een knock out hield Rogier even zijn vuisten te laag, waardoor Toon opeens een vernietigende koningsaanval kon beginnen. Daarbij hielp het dat, hoewel Toons koningsstelling ontdaan was van alle pionnen, zijn tegenstander geen enkel schaakje kon geven. Zie hierna de, in Toons eigen woorden “foeilelijke schwindel” die hem de winst opleverde. Na een zwakke start in PMC 1 had Ton Thijssen zich voorgenomen om te laten zien dat hij het schaken nog niet verleerd is. Hij gooide zoals altijd zijn pionnen voortvarend naar voren en wist daarmee het initiatief te grijpen en te houden. Het resulteerde in een dame-eindspel met ongelijke lopers, waarbij Ton twee pionnen won. Zijn tegenstander moest daardoor wel risico’s nemen met een dame-uitval, maar daardoor kreeg Ton de ruimte om met een serie schaakjes de vijandelijke loper te winnen. Wat direct leidde tot opgave.
En zo stonden we na zes uitslagen weer gelijk. Maar er zat voor ons nog meer in het vat. Jan Fleuren had zijn tegenstander inmiddels overvleugeld en kon een gezonde pluspion te gelde maken. Jan maakte het zichzelf nog nodeloos moeilijk door een tweede pion te winnen, want daardoor moest hij de inzet van zijn stukken verdelen over de twee ver uit elkaar staande pionnen. Maar hij maakte daarbij geen fouten en kon het punt noteren nadat hij de onvermijdelijkheid van promotie van een van zijn pionnen had aangetoond. En dus mocht ik als laatste speler de teamuitslag bepalen. Mijn tegenstander was dezelfde als in onze vorige onderlinge wedstrijd, Jacco Heij. Destijds had hij me moeiteloos verslagen in een Evans gambiet, maar erop vertrouwend dat het lot ons weer tegen elkaar zou brengen, had ik een andere openingslijn tegen hem voorbereid. Die speelde hij vlekkeloos tegen, maar het kostte hem wel veel bedenktijd. Vanaf de 28ste zet had hij nog 2 minuten terwijl er nog bijna een uur op mijn klok stond. De stand op het bord golfde heen en weer tussen winst voor mij en remise, maar toen ik in een toreneindspel zijn koning ver van het strijdgewoel van de pionnen kon afsnijden, kreeg mijn tegenstander geen kans meer en kon ik ongestoord mijn a-pion laten promoveren. Althans, dat dacht ik. Thuisgekomen liet Stockfish zien dat mijn tegenstander zeker twee keer remise had kunnen maken. En zo sta je weer met beide benen op de grond als degene die net iets minder geprutst heeft dan zijn tegenstander.

Onze 5-3 overwinning is in diverse opzichten memorabel. Het is onze eerste teamoverwinning. Slechts twee spelers, John en Jan, scoorden in overeenstemming met de krachtsverhoudingen, de anderen wonnen tegen een sterkere of verloren tegen een zwakkere tegenstander. En het heeft wat mij betreft laten zien dat onvoorspelbaarheid van de bordvolgorde zo slecht nog niet is.

Foto bij artikel

Wopke Veenstra